Gatunki stali nierdzewnych i kwasoodpornych według polskiej normy i odpowiedników, wg których firma dostarcza materiały:

 

 


Gatunki stali nierdzewnych i kwasoodpornych wg norm EN / DIN / AISI / UNS:

 

 

Stal nierdzewna i kwasoodporna - Geneza

Spotykane na codzień, stosowane na i obrabiane do: postaci sztućców, noży, balustrad, ogrodzeń, w konstrukcjach, urządzeniach codziennego użytku, w zbiornikach i maszynach do produkcji żywności, odczynników chemicznych - stale odporne na korozję. W przeróżnych gałęziach przemysłu stanowią jeden z podstawowych budulców odpowiedzialnych za estetykę, a zarazem pełnią odpowiedzialną rolę wytrzymałościową w utrzymaniu ciśnień, naprężeń, nacisku, trwałości podzespołu narażonego na trudne środowiska w określonej ciągłości pracy.

W latach dwudziestych XX wieku badając odporność na korozję stwierdzono, że stal zawierająca 13% chromu nie ulega korozji elektrochemicznej. W wyniku dalszych badań wyprodukowano stale nierdzewne o strukturze ferrytycznej i martenzytycznej, a w późniejszym czasie stale austenityczne 18-8. W latach czterdziestych wynaleziono stal ferrytyczno-austenityczną.

Stal nierdzewna - skład chemiczny i charakterystyka

Za określenie stali – odporną na korozję, należy uznać stop żelaza, w którym podstawowym pierwiastkiem nadającym jej właściwości jest Chrom – Cr o minimalnej zawartości ok. 12-13% wagi wyrobu wg określeń ogólnych. W parze z Chromem najczęściej występuje Nikiel – Ni, dzięki któremu wegenerowano najbardziej popularną stal odporną na korozję 18/8 (0H18N9 – X5CrNi18-10 – AISI 304), uzdatnianą różnymi dodatkami stopowymi, jak również ograniczając zakresy niektórych pierwiastków tworząc nowe odmiany stali.

Nie dopełniając tej tezy informacją o utrzymaniu stosunkowo niskiego poziomu węgla w składzie, można by było uznać, że stal narzędziowa również mogła by być nierdzewną (np. NC11LV). Występujący zawsze węgiel – C, przy większej zawartości sprzyja powstawaniu korozji. Aby temu zapobiec, poporcjonalnie do zwiększającego się zakresu węgla, powinna wzrastać m.in. ilość chromu w składzie. W przeciwnym wypadku materiał będzie miał nie jedną okazję pokrywać się nalotem i rdzą w wymagających środowiskach.

Z tekstu wg przypadkowych opinii może wyniknąć, że węgiel nie jest mile widzianym pierwiastkiem w stalach odpornych na korozję. Otóż wpływa on decydująco na strukturę stali, przy jego małym stężeniu stal jest miękka, nie ma odpowiednich własności mechanicznych, i nie stosuje się jej do hartowania. Dodatkowo warto wspomnieć, że Chrom z węglem współtworzą węgliki chromu na powierzchni wyrobu.

Oprócz Chromu, drugim podstawowym pierwiastkiem uzupełniającym się w stalach nierdzewnych jest Nikiel – Ni. Inne występujące pierwiastki to: Mangan – Mn, Krzem – Si, Glin – Al, Molibden – Mo, Miedź – Cu, Kobalt - Co, Wolfram – W, Niob – Nb, Selen - Se, i Tytan – Ti.

Bywają naprzemiennie nazywane jako stale odporne na korozję, stale kwasoodporne, stale nierdzewne, stalami INOX (fr. inoxydable – nierdzewne) oraz stainless steel (eng. Stainless – nierdzewne).

Pręty, rury, blachy, taśmy, odkuwki nierdzewne i kwasoodporne

Powyżej opisane stale nierdzewne, kwasoodporne, lub ogólnie ujmując stale odporne na korozję określają normy wycofane PN-71/H-86020, PN-83/H-84017, branżowa BN-63/0642-01, BN-63/0644-02, oraz aktualna euronorma PN-EN 10088-1, PN-EN 10155 wg których dostarczane są: